Waar ligt de oorsprong van de Country?
Blues
Folk
Reggae
Jazz
onderwerpen
Arabische pop
De rai, jeel en chaabi ontstonden op straat. Via goedkope cassettes (en later cd's) veroverde deze opruiende muziekstijlen de harten van de Arabische jeugd. Vanaf de jaren negentig groeit ook de populariteit van Arabischtalige rap.

Tot de jaren zeventig van de vorige eeuw werd de amusementsindustrie, vooral de radio en de film in de Arabische wereld, zwaar gecontroleerd door de overheid. Met de komst van de goedkope en makkelijk te produceren muziekcassette en later van de cd, de dvd en het internet, werd het uitoefenen van deze controle moeilijker. Zo ontstonden er in verschillende landen allerlei nieuwe muziekgenres, zoals de Egyptische geel (ook gespeld als 'jil' of 'jeel'), de Algerijnse raï en de Marokkaanse chaâbi. In deze Arabische popmuziek werden vaak sociale misstanden en kritiek op de overheid werden geuit.

De Egyptische geel
De geel is een wat gepolijste vorm van popmuziek, waarvan Amr Diab veruit de bekendste en belangrijkste vertegenwoordiger is. De teksten van de geel-songs zijn vrijmoedig, reden waarom het de officiele zenders vaak verboden werd om deze uit te zenden. Amr Diab, wiens eerste album in 1983 verscheen, ontwikkelde een Arabische muziekstijl, waarin ook Westerse ritmes en instrumenten en stijlelementen uit de flamenco te horen zijn. Zijn bekendste song is Ya Nur Al ‘Ayn ('Licht van mijn oog'), dat in 1996 uitkwam.

De Algerijnse raï
De Algerijnse raï is vermoedelijk voortgekomen uit de wahrani, de cafémuziek die in de stad Oran (Wahran in het Arabisch) werd gezongen en gespeeld en waarin allerlei politieke en sociale misstanden aan de orde werden gesteld. In de jaren vijftig werd de wahrani vooral door de Algerijnse vrijheidsbeweging gebruikt om de Franse overheersing te hekelen. Een van de bekendste wahrani-zangeressen, die tegelijkertijd als de stammoeder van de raï wordt beschouwd, is Cheikha Remitti (1923-2006). De kritische toon van haar protestliederen inspireerden een generatie van jonge musici, die zich, om zich te onderscheiden van de oudere generatie musici, sheb (jonge man) of shaba (jonge vrouw) gingen noemen. In de nummers van deze nieuwe generatie was plaats voor stijlelementen uit de Westerse popmuziek. Vooral de Jamaicaanse reggae was van invloed. De belangrijkste musici van de eerste raï-generatie zijn Bellemou Massaoud en Cheb Khaled. De opkomst van de raï werd lange tijd eerst door de Algerijnse regering en later door islamfundamentalisten van de FIS zoveel mogelijk gedwarsboomd. Dit bracht Khaled ertoe om, uit angst voor een moordaanslag, de wijk te nemen naar Parijs. Een van zijn grote successen werd daar het nummer Aicha, dat de emancipatie van de vrouw bezingt.

De Marokkaanse chaâbi
De belangrijkste vertolker van de Marokkaanse chaâbi is de groep Nass el Ghiwane, die in 1971 in Casablanca werd opgericht. De groep wordt wel de Rolling Stones van Afrika genoemd. De musici ontwikkelden een eigen stijl, die gebaseerd is op de muziek van de Gnawa – de Zuid-Marokkaanse religieuze muziek – en stijlelementen bevat van de Berbermuziek, de Arabische muziek en de sub-Saharaanse muziek. De nadruk van hun muziek ligt op de samenzang, het ritme en de inheemse instrumenten. De teksten van hun liederen hebben vaak sociale en politieke misstanden in Marokko als onderwerp. Belangrijke albums zijn Essiniyya (1974) en Ghiwabiaye (2000). Andere chaâbi-groepen die in de zeventiger jaren ontstonden en Gnawa-muziek als uitgangspunt voor hun muziekidioom namen zijn Jīl Jilala en Lem Chaheb.

Arabische hiphop
De Arabische hiphop ontstond in Frankrijk, waar Noord-Afrikaanse musici deze Amerikaanse muziekstijl overnamen en via samples gebruik gingen maken van elementen uit de Franse popmuziek en de Algerijnse raï. Van daaruit verpreidde deze stijl zich verder in de Arabische wereld. Zo ontstond in Israël de groep DAM en op de bezette West Bank Ramallah Underground. Hiphop heeft zich sindsdien een vaste plaats in de Arabische muziekwereld verworven en is onder meer te beluisteren op de zender MTV Arabia. Belangrijke onderwerpen die de hiphopartiesten in hun teksten aan de orde stellen zijn onder meer armoede, geweld, drugs en politieke misstanden.

In de Arabische lente speelde de hiphop ook een duidelijke rol, met name door het nummer Rais li-bled (‘Staatshoofd’) van de Tunesische rapper El Général. Dit nummer, dat in november 2010 uitkwam, is een fel protest tegen de corruptie van de Tunesische president en werd een maand na het uitbreken van de opstand het 'volkslied van de jasmijnrevolutie'. Later werd het nummer ook in Egypte populair. Andere revolutionaire liederen van de Arabische lente zijn Sout al-huriya (‘Stem van de vrijheid’) van Hany Adel en Inkilab (‘Revolutie’) van de rapgroep DAM.
audio fragmenten
Amr Diab - Nour al ain
Khaled - Aicha
Egyptian Shaabi All-Stars - Ana hashik
Cheikha Remitti - Dour el Ouahran
Nass el Ghiwane - Youm malkak
Altaf Gnawa Group - Baba Mimoun
Dissidenten & Jil Jalala - Morock'n roll
DAM - Hon enwaladat
El Général - Head of the nation
Hany Adel - The voice of freedom
Nancy Ajram - Ah wu nos
Natacha Atlas - Beny ou belak eih
bekijk ook deze wijzers
populair
Rock-'n-roll
Deze webwijzer gaat over rock-'n-roll. Niet zomaar een rage uit de jaren vijftig, maar het begin van iets gigantisch:  de popmuziek.
populair
Soundtrack
Altijd al willen weten wat de beste soundtracks zijn? Of welke componisten verantwoordelijk zijn voor de deuntjes die u fluit bij het verlaten van de bioscoop? Dan is deze webwijzer voor u bedoeld!