Welke muzikant had veel invloed op jazz fusion?
Miles Davis
John Coltrane
Roy Ayers
Chet Baker
onderwerpen
.....
I know you got soul - een introductie
Soul komt dus voort uit twee, oudere muziekstijlen: gospel en rhythm & blues. Deze twee muziekstijlen stonden, ondanks sommige muzikale overeenkomsten, op gespannen voet met elkaar. Rhythm & blues was straatmuziek, met teksten over 'whiskey and women' terwijl gospel slechts klonk in de kerk. Neemt niet weg, dat sommige bluesartiesten af en toe ook gospels zongen en gospelartiesten (meestal stiekem) ook wel eens luisterden naar rhythm & blues.

Een belangrijk kenmerk, dat soul deelt met gospel en blues, is de doorleefde zang. De zanger(es) zingt vol overtuiging, en legt zijn/haar ziel in de muziek. Groot verschil met de gospels is dat de teksten van soulmuziek niet-religieus zijn, al leenden de schrijvers van soulliedjes soms wel bijna één-op-één van de gospelteksten die ze kenden uit hun jeugd.

Een tweede stijlkenmerk van soul is de ‘call-and-response-zang’ waarbij leadzanger en achtergrondkoor een vraag-en-antwoordspel met elkaar spelen. Toen soulpionier Ray Charles vier achtergrondzangeressen (The Raelettes) toevoegde aan zijn band, importeerde hij dit stijlkenmerk direct uit de gospelmuziek.

Qua bandbezetting keken soulmuzikanten naar de rhythm & blues. Die muziekstijl ontstond in de late jaren veertig in verschillende Amerikaanse steden. Rhythm & blues was amusementsmuziek voor en door zwarte Amerikanen. Omdat blank en zwart destijds nog strikt gescheiden waren in de VS kenden de meeste blanken deze muziek niet. De bezetting van een r&b-combo was elektrische gitaar, bas, drums, meestal aangevuld met een pianist en koperen blaasinstrumenten als saxofoon en trompet.

Soul komt dus voort uit twee, oudere muziekstijlen met elk hun eigen, gescheiden publiek. Tot ongenoegen van sommige artiesten. Toen Sam Cooke besloot om geen christelijke muziek meer te zingen, moest hij zijn eerste single Lovable (1956) dan ook onder een pseudoniem uitbrengen. Toen het gospelpubliek er toch achter kwam, haakte een deel van zijn fans verbitterd af. Ray Charles ontving boze brieven omdat hij het waagde om gospelzang te spelen over een bluesritme. Solomon Burke, een dominee die zelf ook graag rhythm & blues zong, beweerde dat hij daarom de term ‘soul music’ bedacht. Door gospelteksten over een bluesritme te zingen en het ‘soul’ te noemen, mocht het wel van zijn congregatie.

Het is niet zeker te zeggen of Burke’s verhaal waar is. Er is niet één ‘uitvinder’ van soulmuziek. Meerdere artiesten smolten elementen van rhythm & blues en gospel samen tot een nieuwe muziekstijl. In het volgende hoofdstuk zetten we zeven soulpioniers op een rij.
audio fragmenten
Otis Redding - These arms of mine
Aretha Franklin - Without the one you love
Stevie Wonder - Uptight everything's alright
Ben E King - Stand by me
Blind Boys Of Alabama - Oh Lord stand by me
The Supremes - You can't hurry love
Mahalia Jackson - You can't hurry God
Sam Cooke - Lovable
bekijk ook deze wijzers
populair
Elektronische muziek in vogelvlucht
Elektronische muziek bestaat nog maar kort. In slechts een aantal decennia zijn er echter veel elektronische genres ontstaan die behoorlijk uiteenlopen. Van musique concrête tot aan dubstep!
wereld
Zigeunermuziek
Zigeunerjazz, brass bands, balkanbeats, gypsypunk: de laatste jaren weet zigeunermuziek in nieuwe vormen vele luisteraars te boeien. Traditionele stijlen blijven ook populair. Lees er over in deze webwijzer.