Terug naar boven

Basiscollectie klassiek: Bachs Kunst der Fuge

Bachs zwanenzang – de onvoltooide Kunst der Fuge – werd lange tijd beschouwd als pure abstractie. Bach had immers alleen maar noten aan het papier toevertrouwd, zonder enige instrumentatie. Kennelijk bedoelde hij deze muziek wél voor de studeerkamer, maar niet voor de concertzaal. Gespecialiseerde muziektheoretici konden deze verheven metamuziek wel tot zich nemen vanuit de partituur. De doorsnee liefhebber moest er zich maar niet aan wagen.

Gelukkig denken we tegenwoordig minder puristisch. Dankzij de cd kunnen we uit talloze kleurenpaletten kiezen, variërend van klavecimbel, orgel en piano tot strijkkwartet, saxofoons en orkest.

Een van de meest consciëntieuze uitvoeringen is die van Gustav Leonhardt op klavecimbel. Deze superieure vertolking gaat vergezeld van een toelichting waarin Leonhardt met talloze vooroordelen en mystificaties afrekent. Je zou alleen wensen dat Leonhardt niet zo streng was geweest om de beroemdste van al die mystificaties - de onvoltooide slotfuga - te laten vallen.

Totaal tegengesteld was de romantische en misschien wel veel té sentimentele benadering van Hermann Scherchen. Zijn verschillende orkestraties getuigden echter van veel liefde voor Bachs lijnenspel. Zie hiervoor ook de op dvd bewaard gebleven orkestrepetitie, waarin Scherchen soms de grootste moeite moet doen om door de onverschilligheid van de orkestmusici heen te breken.

Een zeer knappe, maar soms wat afstandelijke benadering is die van Pierre-Laurent Aimard op piano. Met zijn perfectionisme weet Aimard een brug te slaan tussen Bachs contrapunt en de hedendaagse avant-garde.

De open instrumentatie van Die Kunst der Fuge heeft talloze kleurrijke instrumentaties opgeleverd: het Loeki Stardust Kwartet, het Calefax Reed Quintet, het Aurelia Saxofoon Kwartet en de Akademie für Alte Musik Berlin (op deze dvd). Juist voor wie minder thuis is in deze wereld, kunnen deze sonore klankbaden extra aanlokkelijk zijn.

(Loeki Stardust Quartet, van deze cd)
(Calefax Reed Quintet, van deze cd)
(Aurelia Saxofoon Kwartet, van deze cd)

(HJ)