Vergeet 2025, kijk vooruit naar 2026. Het afgelopen jaar zijn belangrijke prijzen uitgereikt, vooraanstaande posities ingenomen en carrières in een stroomversnelling geraakt. Wie zijn de musici die in 2026 het gesprek gaan bepalen in de concertzaal en daarbuiten? Van prijswinnaars en veelbelovende talenten tot een nieuwe Componist der Nederlanden: dit zijn de namen om dit jaar in de gaten te houden.
Een van de meest publieke functies die een klassiek musicus in Nederland kan bekleden is die van Componist der Nederlanden (tot 2025 de Componist des Vaderlands). Net zoals de Dichter der Nederlanden, de Denker der Nederlanden en zelfs de Stripmaker der Nederlanden, reflecteert de gekozen componist op ontwikkelingen in de samenleving. Vanaf 1 januari is Camiel Jansen voor twee jaar de nieuwe Componist der Nederlanden. Daarmee bevindt hij zich in goed gezelschap van voorgangers zoals Willem Jeths, Mayke Nas, Calliope Tsoupaki en Anne-Maartje Lemereis.
Het speerpunt van Camiel Jansen is de kloof die in de samenleving steeds groter lijkt te worden. In NRC vertelt hij erover: ‘Ik wil projecten gaan organiseren die de tegenstellingen in Nederland laten zien zoals ze echt zijn. Ikzelf heb het gevoel dat mensen steeds verder van elkaar vervreemden. Maar tegelijkertijd wéét ik dat dat niet zo is. Onderzoeken van het Sociaal en Cultureel Planbureau en CPB zeggen dat we veel dichter bij elkaar staan dan we denken [...] ik wil de overeenkomsten laten zien.’
Voor verreweg de meeste musici van wie we in 2026 veel zullen horen, lagen de belangrijkste wapenfeiten in het afgelopen jaar. Dat heeft alles te maken met de prijzen die toen werden uitgereikt, zoals de Nederlandse Muziekprijs, de Kersjesprijs, Dutch Classical Talent en de VSCD Klassieke Muziekprijs.
Bijzondere vermelding verdient pianist Nikola Meeuwsen die in Brussel de Koningin Elisabethwedstrijd won. Niet alleen is Nikola een van de jongste winnaars ooit, hij is tevens de eerste Nederlander die het concours won. In het verleden behaalden Rian de Waal en Hannes Minnaar al wel respectievelijk de zevende prijs (1983) en de derde prijs (2010). Het winnen van zo’n prijs betekent vaak het ticket naar een internationale carrière. Nikola is zich daar zeer van bewust. Desgevraagd vertelde hij aan de NOS: ‘Je hebt voor en na het concours, want in een keer heb je een enorme bekendheid in de muziek en zoveel internationale concerten. Je leven is in een klap anders.’
In Nederland gooide accordeonist Vincent van Amsterdam hoge ogen met de toekenning van de Nederlandse Muziekprijs 2025. Dat is de belangrijkste muziekprijs die een Nederlands musicus ten deel valt. Niet alleen Vincent zelf, maar ook zijn bijzondere instrument, de accordeon, staat daarmee extra in de schijnwerpers. Een voorproefje gaf hij al met zijn meest recente album, waarop hij arrangementen van muziek van Domenico Scarlatti, François Couperin en Carl Philipp Emanuel Bach op accordeon speelt.
Muziek van Franz Liszt voerde pianist Alexandra Kaptein naar de finale van Dutch Classical Talent. ‘Na pijn en verdriet overwint bij Liszt altijd het geloof.’ Zijn muziek voert je ‘van donker naar licht, van verdriet naar verheffing’, aldus de pianiste op de website van de organisatie. Dit seizoen toert Alexandra met muziek van haar favoriete componist langs de belangrijkste Nederlandse podia, variërend van TivoliVredenburg tot het Muziekgebouw Amsterdam.
Hetzelfde geldt voor het Otilka Quartet, de winnaar van Kersjesprijs 2025, en het Fontana Quartet dat een strijkkwartetstipendium won. De Kersjes Directiebeurs ging naar dirigent Drummado Wijnhamer.
De uitslag van de VSCD Klassieke Muziekprijs, de Ovatie - Klassiek is op dit moment nog niet bekend. Wel zijn er genomineerden die inmiddels een grote staat van dienst hebben. Onder meer het Nationaal Jeugdorkest, samen met eerdergenoemde Van Amsterdam, voor de Wintertournee 2025, het Nederlands Kamerkoor met de Mis van Frank Martin en het Radio Filharmonisch Orkest met violiste Simone Lamsma met het vioolconcert Out of the Deep van componist Joey Roukens.
Naast het winnen van prijzen spelen musici en ensembles zich ook in de kijker als artist in residence van een concertzaal. Een seizoen lang zijn ze het gezicht van een zaal en krijgen daarmee de kans hun talent op vele manieren te etaleren. Zo is blokfluitist en mezzosopraan Lucie Horsch artist in residence bij Parkstad Limburg Theaters. Cellist Anastasia Kobekina beluister je meerdere keren in TivoliVredenburg tijdens het AVROTROS Vrijdagconcert, evenals violist Bomsori Kim bij het Residentie Orkest in het Haagse Amare. Fuse (bekend van het tv-programma Podium Klassiek) is het gezicht van SPOT Groningen. Van de kamermuziekpodia is het de Edesche Concertzaal die dit seizoen ruim baan maakt voor de Franse pianist Jonathan Fournel. In 2021 won hij de Koningin Elisabethwedstrijd, waarmee hij de directe voorganger van Nikola Meeuwsen is.
Genoeg redenen dus om een van deze fantastische musici live of vanaf een geluidsdrager te beluisteren.
(JWvR)
