Geen dag zonder Bach : 50 jaar CDR

De CDR bestaat 50 jaar! Ter gelegenheid van dit feestelijke gebeuren componeerde Hans Jacobi een muzikale felicitatie: Geen Dag Zonder Bach - 50 jaar CDR. De componist vertelt wat hij van Bach heeft geleerd: 'Rond mijn achtste hoorde ik voor het eerst orgelmuziek van Bach: een muur van geluid waarvan ik niets kon maken. Maar ik had de wil om door die muur heen te luisteren, zoals ik later de code… bij Schönberg en Boulez wilde kraken. In Bachs muziek raakte ik snel thuis. Op mijn elfde hoorde ik voor het eerst de Matthäuspassion, en rond mijn zestiende had ik zelfs op het strand de partituur van Die Kunst der Fuge onder handbereik. Misschien nog wel belangrijker waren de ontelbare Bachkoralen die mijn vader als amateurorganist speelde. Bachs muzikale taal is namelijk eerder een harmonische dan een contrapuntische taal: de harmonische golfslag helpt de luisteraar om het ingewikkelde lijnenspel te doorgronden. Bachs koralen zijn wat dat betreft een ideale leerschool. Voor dit ambacht gelden solide regels. Het zijn er echter zoveel, dat ze elkaar geregeld in de weg zitten. Van Bach leer je wat dat betreft niet alleen hoe je de regels moet toepassen, maar ook hoe je ze moet overtreden. Geen Dag Zonder Bach is een ironisch, maar ook ernstig stuk. Ik probeer hier niet alleen nader tot Bach te komen, maar ook afstand te houden. Onze tijd is nu eenmaal niet die van Bach. Zo is mijn stuk bewust diatonisch: hier klinken alleen de tonen van Es groot. Ik laat het thematisch materiaal echter wel steeds in andere liggingen horen. Zo probeer ik – op een andere manier dan Bach – kleurverschillen te creëren. En die kleurverschillen helpen de luisteraar om de opbouw en architectuur van het stuk te begrijpen. Ga maar na, als Bach dit stuk gecomponeerd had, dan zou hij van Es groot naar Bes groot gaan, vervolgens naar c klein, etc.. Ik had dit plan natuurlijk ook kunnen volgen. Maar dan was het een stijlkopie geweest, en niet iets van mezelf.' Voor de bladmuziek: zie www.hansjacobi.nl. (Met dank aan Rob Quist: www.songselect.net) (HJ)meer